Stress, burn-out; hoe kom je er vanaf?

10 juni 2016 0 Door Wegwijs CC

stress - burn-out - verdriet - huilen

Regelmatig verschijnen er onderzoeken of artikelen over het stijgend aantal werknemers dat stress op de werkvloer ervaart. En niet alleen stress op de werkvloer. Laten we de druk die we ervaren vanuit het thuisfront niet uitvlakken! Er moet gezond en gevarieerd gegeten worden, we moeten allemaal sporten, kinderen moeten niet alleen naar school, maar er moeten ook nog allerlei ouder-activiteiten worden uitgevoerd en je hulpbehoevende ouders kunnen niet meer terecht in verzorgingscentra, maar moeten zo lang mogelijk (liefst veel langer dan mogelijk) in hun eigen woning blijven wonen.

Bedrijven maken met enige regelmaat een ‘efficiencyslag’. Zo noemen ze dat. Er moet zoveel mogelijk werk verricht worden door zo min mogelijk werknemers. Als blijkt dat werknemers door de druk vanuit de werkgever en de malle molen van ‘het gewone leven’ omvallen, blijkt zo’n efficiencyslag toch niet zo efficiënt als gehoopt. Zo’n ‘efficiencyslag’ heeft vaak niet alleen invloed op de druk die ontstaat op overgebleven collega’s die alsnog hetzelfde werk moeten verrichten, maar de constante dreiging je baan te kunnen verliezen geeft mensen ook nog eens een onveilig gevoel. En wat levert dat op? Een hoop stress dus.

Een werknemer met een burn-out is gemiddeld maar liefst 189 dagen ziek. Een zieke werknemer kost de werkgever zo’n € 250,= per dag. (bron: MKB service). En de werknemer zelf zit in die 189 dagen niet voor niets thuis. Het gevoel van lusteloosheid, je nergens meer toe kunnen zetten en het gevoel van opgebrand zijn gun je je ergste vijand niet. En dan komt daar nog eens bij dat het voor bedrijven ook nog eens voor een enorme kostenpost zorgt. Voorkomen is dus, zowel voor de werknemer als voor de werkgever, beter dan genezen!

Eenmaal in of op weg naar een burn-out lijkt er bijna geen houden meer aan. Toch is er iets dat kan helpen als je in zo’n situatie zit: beweging.

Maar waarom helpt beweging nou zo goed? Je hersenen zijn een complex orgaan waarin miljarden neuronen allemaal een functie hebben. Om je goed te kunnen voelen is een goede balans nodig van verschillende stoffen die we neurotransmitters noemen. Neurotransmitters zijn stoffen die ervoor zorgen dat de neuronen met elkaar kunnen communiceren. Neurotransmitters die een grote rol spelen in gevoelens van welbevinden zijn onder andere dopamine, serotonine, endorfine en GABA. Maar wat doen al die stofjes precies met je?

Dopamine zorgt ervoor dat je assertiever wordt op zowel fysiek, mentaal als emotioneel vlak. Het zorgt ervoor dat je je kunt concentreren, het zorgt voor daadkracht en is een belangrijke neurotransmitter voor vermindering van angstgevoelens. Heb je stress of een slaaptekort, dan raakt de dopamine verlaagd en ontstaan problemen als emotionele labiliteit, vergeetachtigheid en verlies van concentratie. Intensief bewegen verhoogt de dopamine weer.

Serotonine zorgt voor een gezonde eetlust, een gevoel van tevredenheid, spieropbouw, een natuurlijk slaappatroon (reguleert het vrijkomen van melatonine), het geheugen en het denkvermogen. Serotonine bevindt zich voor het overgrote deel in de maag en darmen. Mensen met een tekort aan serotonine hebben dan ook vaak last van het maag-darmkanaal. Daarnaast heeft een tekort aan serotonine grote gevolgen voor het gevoel van welbevinden. Stemmingswisselingen, depressie, agressie en boosheid, angstaanvallen en verlaagd zelfbeeld zijn slechts een aantal gevolgen die een te laag serotonineniveau kan veroorzaken.

Endorfine is het natuurlijke ‘feel good’ stofje. Het zorgt er o.a. voor dat we pijn minder scherp ervaren. Het wordt aangemaakt als je verliefd bent, maar ook tijdens het sporten.

GABA is een natuurlijke angstremmer. Het zorgt ervoor dat andere neurotransmitters die voor opwinding en paniek zorgen minder snel afvuren: GABA zorgen dus voor een gevoel van kalmte. Een natuurlijke manier om deze hersenstoffen op te wekken is het beoefenen van yoga of meditatie.

Voor alle neurotransmitters geldt dat het belangrijk is dat ze in balans zijn met elkaar.. Om ervoor te zorgen dat die balans gecreëerd wordt is het natuurlijk altijd verstandig om gezond en gevarieerd te eten. Geraffineerde suikers kunnen een grote invloed hebben op de aanmaak van neurotransmitters. Maar behalve letten op je eetpatroon is het ook belangrijk om te bewegen. Tijdens het bewegen worden de hersenen geprikkeld, wat ervoor zorgt dat er meer grijze massa wordt aangemaakt in de hersenen. Professor Scherder legt hierover wat uit in dit artikel. Bewegen zorgt er ook voor dat de aanmaak van bovengenoemde neurotransmitters wordt gestimuleerd én dat er een betere balans ontstaat.

Wanneer je dus in een periode van stress zit of misschien zelfs wel al een burn-out hebt, dan helpt het je als je gezond en gevarieerd eet (zonder al teveel geraffineerde suikers) en dat je beweegt.

Hoe zorg ik dat het niet nog een keer gebeurt? Dan komen we nog op het laatste punt: Hoe is het zover gekomen? Welke patronen hebben ervoor gezorgd dat er grenzen overschreden konden worden? En vooral, wat kun je eraan doen om te zorgen dat het je niet meer overkomt? Uit verschillende onderzoeken is gebleken dat Cognitieve Gedragstherapie (CGt), het in kaart brengen en aanpassen van gedragspatronen die niet helpend zijn, vaak beter helpt dan medicatie. Het geeft een goed inzicht in de huidige patronen en een leert je hoe je zelf invloed kan hebben op hoe je om gaat met situaties.

Wegwijs Counselling & Coaching heeft de training "Up and Run"ontwikkeld voor mensen die veel stress ervaren en/of een (dreigende) burn-out hebben. De training is eveneens uitermate geschikt voor mensen met een depressie. De training duurt in de regel 10 weken. Afhankelijk van de behoefte van de cliënt wordt een pakket samengesteld uit de volgende onderdelen:

  • Cognitieve Gedragstherapie
  • Beweegtraining (keuze uit: hardlopen, wandelen, yoga of pilates of een combinatie)
  • Voedingsadvies / Gewichtsconsulente

Wil je meer weten over deze training? Kijk dan op www.wegwijscc.nl/up-and-run